Η Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό, το κράτος της Κεντρικής Αφρικής που έχει πληγεί επανειλημμένα από ξεσπάσματα θανατηφόρων ασθενειών, αντιμετωπίζει πλέον τη χειρότερη επιδημία Έμπολα στην ιστορία της. Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία του Υπουργείου Υγείας της χώρας, τα επιβεβαιωμένα περιστατικά έφτασαν τα 5.021, ενώ οι θάνατοι ανήλθαν στους 2.378. Το ξέσπασμα, το οποίο ανακηρύχθηκε επίσημα στις 15 Μαΐου, αποτελεί πλέον τη δεύτερη μεγαλύτερη επιδημία του ιού που έχει καταγραφεί παγκοσμίως, ξεπερνώντας κάθε προηγούμενο εγχώριο ρεκόρ.
- Καταγράφηκαν 5.021 κρούσματα και 2.378 θάνατοι, καθιστώντας την επιδημία τη φονικότερη στην ιστορία της χώρας.
- Η επιδημία προκαλείται από το στέλεχος Bundibugyo, για το οποίο δεν υπάρχουν εγκεκριμένα εμβόλια ή θεραπείες.
- Σε ορισμένες περιοχές, όπως η επαρχία Βόρειο Κίβου, το ποσοστό θνητότητας αγγίζει το 70%.
Τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά και η ταχύτητα μετάδοσης
Η τρέχουσα έξαρση παρουσιάζει πρωτοφανή ταχύτητα εξάπλωσης, κινούμενη σχεδόν τρεις φορές γρηγορότερα από την πιο θανατηφόρα επιδημία που έχει καταγραφεί στην ιστορία. Ο Γενικός Διευθυντής του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, Τέντρος Αντανόμ Γκεμπρεγιέσους, υπογράμμισε ότι η επιδημία απέχει πολύ από το να τεθεί υπό έλεγχο, προειδοποιώντας για υψηλό κίνδυνο περαιτέρω διασποράς.
Το στέλεχος του ιού που ευθύνεται για την έξαρση είναι το Bundibugyo, μια σπάνια μορφή για την οποία δεν διατίθεται κανένα εγκεκριμένο εμβόλιο ή εξειδικευμένη θεραπεία.
Αυτό σημαίνει ότι οι υγειονομικές ομάδες βασίζονται αποκλειστικά σε μέτρα απομόνωσης και υποστηρικτικής φροντίδας. Στην πράξη, η απουσία φαρμακευτικών εργαλείων καθιστά τον περιορισμό της νόσου εξαιρετικά δύσκολο, ιδιαίτερα όταν οι περισσότερες νέες μολύνσεις εντοπίζονται εκτός των δικτύων επιτήρησης.
Επιθέσεις κατά υγειονομικών και υποδομές υπό κατάρρευση
Οι προσπάθειες ανάσχεσης προσκρούουν σε σοβαρά εμπόδια πεδίου. Η επαρχία Ιτούρι, που αποτελεί το επίκεντρο της κρίσης, αντιμετωπίζει αυξημένη βία, με τους κατοίκους και τοπικές ομάδες να επιτίθενται σε υγειονομικό προσωπικό λόγω έλλειψης ενημέρωσης.
Στην περιοχή Αρού, οργισμένο πλήθος πυρπόλησε ασθενοφόρο και προκάλεσε ζημιές σε άλλα οχήματα μετά την αναφορά ύποπτου κρούσματος. Παράλληλα, οι κακές υποδομές, η δράση αντάρτικων οργανώσεων και οι απεργίες υγειονομικών λόγω απλήρωτων μισθών επιδεινώνουν την κατάσταση.
Το συνολικό ποσοστό θνητότητας διαμορφώνεται στο 47,4%, όμως στην επαρχία του Βόρειου Κίβου φτάνει το 70% εξαιτίας των ακραίων δυσκολιών στην παροχή περίθαλψης.
Ιστορικό πλαίσιο και η παγκόσμια διάσταση
Αν και το Κονγκό έχει βιώσει συνολικά 17 επιδημίες Έμπολα στο παρελθόν, το τρέχον ξέσπασμα έχει ξεπεράσει σε αριθμό μολύνσεων και θυμάτων την κρίση της περιόδου 2018-2020. Στην παγκόσμια κατάταξη, βρίσκεται στην δεύτερη θέση, πίσω μόνο από την επιδημία της Δυτικής Αφρικής των ετών 2014-2016, η οποία είχε στοιχίσει τη ζωή σε περισσότερους από 11.000 ανθρώπους.
Ειδικοί εκτιμούν ότι ο ιός άρχισε να διασπείρεται από τη μεταλλευτική πόλη Μπονγκμπουάλου ήδη από τον Φεβρουάριο, μήνες πριν από την επίσημη ανακοίνωση των αρχών στις 15 Μαΐου, γεγονός που επέτρεψε στην επιδημία να αποκτήσει ανεξέλεγκτη δυναμική.
