Πάνω από ένα στα τρία βρέφη στην Αυστραλία που θεωρούνταν αλλεργικά στα αράπικα φιστίκια μπορούν να ζουν πλέον χωρίς αυτή τη διάγνωση. Το εύρημα προέρχεται από την αξιολόγηση του εθνικού προγράμματος ADAPT, το οποίο οι διοργανωτές χαρακτηρίζουν πρωτοποριακό σε παγκόσμιο επίπεδο. Από τα 778 μωρά που υποβλήθηκαν σε εποπτευόμενη «δοκιμασία πρόκλησης τροφής», το 35% δεν εμφάνισε καμία αντίδραση. Την έρευνα συντόνισαν το Murdoch Children’s Research Institute (MCRI) και το National Allergy Centre of Excellence (NACE), σε συνεργασία με 10 δημόσια παιδιατρικά νοσοκομεία. Τα ευρήματα αλλάζουν ήδη τον τρόπο που το αυστραλιανό σύστημα υγείας προσεγγίζει τις τροφικές αλλεργίες των βρεφών.
- Αξιολογήθηκαν 1.275 βρέφη κάτω των 18 μηνών και τα 778 από αυτά υποβλήθηκαν σε δοκιμασία πρόκλησης τροφής.
- Το 35% δεν αντέδρασε και θεωρήθηκε ανεκτικό στα φιστίκια, ενώ το 65% αντέδρασε, με το 12% να εμφανίζει αναφυλαξία.
- Όλα τα επεισόδια αντιμετωπίστηκαν με ασφάλεια από τις ιατρικές ομάδες που διεξήγαγαν τις δοκιμασίες.
- Η μελέτη δημοσιεύθηκε στο The Journal of Allergy and Clinical Immunology: In Practice.
Ιστορικό και εξετάσεις αποδείχθηκαν ανεπαρκή για τη διάγνωση
Τα παιδιά που δεν αντέδρασαν είχαν όλα ένα επιβαρυμένο ιστορικό. Σύμφωνα με το New Scientist, είχαν εμφανίσει εξανθήματα, πρήξιμο, κνίδωση ή άλλα σημάδια αλλεργικής αντίδρασης μετά την κατανάλωση τροφών με φιστίκι. Επιπλέον, τα τεστ δερματικού νυγμού ή οι αιματολογικές εξετάσεις τους ήταν συμβατά με αλλεργία. Χωρίς τη δοκιμασία, όπως σημειώνουν οι ερευνητές, πιθανότατα θα συνέχιζαν να αποφεύγουν το φιστίκι.
«Ήταν ένα αποτέλεσμα που μας εξέπληξε. Περιμέναμε ότι ένα μικρό ποσοστό θα περνούσε τη δοκιμασία, αλλά όχι το 35%», δήλωσε ο Δρ Τιμ Μπρέτιγκ, ιατρικός υπεύθυνος του ADAPT στο MCRI.
Κατά τη δοκιμασία, τα βρέφη λαμβάνουν σε μία μέρα, υπό ιατρική επίβλεψη, σταδιακά αυξανόμενες δόσεις αλεύρου από φιστίκι. Η συνολική ποσότητα φτάνει τα 2.500 χιλιοστόγραμμα, που αντιστοιχούν σε δύο κουταλάκια φυστικοβούτυρο. Κατά τον Μπρέτιγκ, η ποσότητα αυτή βρίσκεται «πάνω από το όριο στο οποίο θα περιμέναμε να αντιδράσουν όλα τα παιδιά αυτής της ηλικίας, αν έχουν αλλεργία».
Ένα μικρό διάστημα έξι μηνών και μια πιθανή «παροδική» αλλεργία
Κατά μέσο όρο, μεσολάβησαν έξι μήνες από την αρχική διάγνωση μέχρι τη δοκιμασία. Δεν είναι σαφές γιατί τόσα βρέφη σταμάτησαν να αντιδρούν σε τόσο σύντομο διάστημα. «Ίσως είχαν μια παροδική αλλεργία, όπου το ανοσοποιητικό σύστημα αντιδρά αρχικά παθολογικά σε μια τροφή, αλλά αυτό δεν συνεχίζεται», εξήγησε ο Μπρέτιγκ.
Προηγούμενες έρευνες είχαν δείξει ότι περίπου το ένα τρίτο των παιδιών με αλλεργία στα φιστίκια την ξεπερνά φυσικά έως την ηλικία των έξι ετών. Σύμφωνα με το New Scientist, είναι όμως η πρώτη φορά που διαπιστώνεται ότι τόσο υψηλό ποσοστό τέτοιων αλλεργιών υποχωρεί από μόνο του σε βρέφη.
Οι ειδικοί ζητούν η δοκιμασία να γίνει ρουτίνα πριν από τη θεραπεία
Τα βρέφη που αντέδρασαν πέρασαν σχεδόν όλα σε στοματική ανοσοθεραπεία, δηλαδή σε καθημερινές δόσεις φιστικιού με στόχο την ανάπτυξη ανοχής. Το 97,5% ξεκίνησε επιτυχώς τη θεραπεία, με δόση που καθορίστηκε από τα αποτελέσματα της δοκιμασίας. Το ADAPT ξεκίνησε το 2024 και είναι το πρώτο πρόγραμμα θεραπείας της αλλεργίας στα φιστίκια που προσφέρεται σε βρέφη στα δημόσια νοσοκομεία της Αυστραλίας εκτός κλινικής δοκιμής. Σύμφωνα με το New Scientist, η θεραπεία παρέχεται δωρεάν και διαρκεί δύο χρόνια.
«Οι δοκιμασίες πρόκλησης τροφής δεν χρησιμοποιούνται σήμερα ως ρουτίνα για κάθε βρέφος με πιθανή αλλεργία στα φιστίκια», δήλωσε η Κίρστεν Πέρετ, διευθύντρια του NACE και επικεφαλής του προγράμματος. Πρόσθεσε ότι το κλινικό ιστορικό και οι αλλεργικές εξετάσεις «δεν αρκούσαν σε πολλές περιπτώσεις για ακριβή διάγνωση».
«Μια εποπτευόμενη δοκιμασία πρόκλησης τροφής θα πρέπει να εξετάζεται ως ρουτίνα για την επιβεβαίωση της διάγνωσης πριν ένα βρέφος ξεκινήσει στοματική ανοσοθεραπεία», τόνισε η Πέρετ.
Στην ίδια κατεύθυνση κινείται ο Τζον Ζίγκλερ από το Πανεπιστήμιο της Νέας Νότιας Ουαλίας στο Σίδνεϊ. Κατά τον ίδιο, η συστηματική χρήση της δοκιμασίας θα εντόπιζε όσους δεν χρειάζονται θεραπεία και θα ήταν οικονομικά αποδοτική. «Η μελέτη επιβεβαιώνει τη σημασία της επιβεβαίωσης της διάγνωσης πριν από την έναρξη στοματικής ανοσοθεραπείας», σημείωσε.
Για τα παιδιά που απαλλάχθηκαν από τη διάγνωση, ο Μπρέτιγκ εκτιμά ότι το αποτέλεσμα θα «κάνει τεράστια διαφορά». Δεν θα χρειαστεί να ζουν με περιορισμένες διατροφικές επιλογές, με άγχος για τυχαία έκθεση και με την υποχρέωση να κουβαλούν φάρμακα έκτακτης ανάγκης. Όπως ανέφερε, ίσως αποφύγουν και την ανάπτυξη πραγματικής αλλεργίας αργότερα, καθώς η αποφυγή του φιστικιού στην πρώιμη ζωή είναι γνωστό ότι αυξάνει τον κίνδυνο αλλεργιών στο μέλλον.
Η περίπτωση του μικρού Άρθουρ
Ο Άρθουρ ήταν πέντε μηνών όταν δοκίμασε για πρώτη φορά φιστίκι. Το πρόσωπό του κοκκίνισε και εμφανίστηκε κνίδωση στους ώμους και κάτω από τη μύτη, συμπτώματα που υποχώρησαν μέσα σε μία ώρα. Οι εξετάσεις έδειξαν υψηλό κίνδυνο αντίδρασης και η οικογένεια έλαβε οδηγία να αποφεύγει το φιστίκι. Σε ηλικία ενός έτους, στο Royal Children’s Hospital της Μελβούρνης, ο Άρθουρ ολοκλήρωσε τη δοκιμασία χωρίς καμία αντίδραση και η διάγνωσή του αφαιρέθηκε. «Είναι τεράστια ανακούφιση», είπε η μητέρα του, Λία. Η οικογένεια χρειάστηκε να ταξιδέψει στη Μελβούρνη για τη δοκιμασία, και η Λία ελπίζει ότι περισσότερες οικογένειες, ιδιαίτερα σε απομακρυσμένες περιοχές, θα έχουν ανάλογες ευκαιρίες.
Η Αυστραλία καταγράφει μερικά από τα υψηλότερα αναφερόμενα ποσοστά παιδικών τροφικών αλλεργιών στον κόσμο. Η αλλεργία στα φιστίκια αφορά περίπου ένα στα 30 παιδιά. Όπως επισημαίνει το New Scientist, λόγω του κινδύνου σοβαρών αντιδράσεων όπως η αναφυλαξία, τέτοιες θεραπείες πρέπει να γίνονται μόνο υπό ιατρική επίβλεψη.
